р Р


раб – niewolnik
рабство – niewolnictwo
рабувати – rabować
рабунок – rabunek
рад – rad я го барз рада мам ja go
bardzo lubię я на то барз рад cieszę
się z tego bardzo, jestem do tego bardzo
chętny
рада – rada
раджыня – radzenie
радисне – radosne
радист – radość
радити – radzić
радити – mówić
радити си – dawać sobie radę
радити ся – pytać kogoś o zdanie/radę
радувати (ся) – radować (się)
радуга, райдуга – tęcza
радше – raczej, chętniej
раз – raz
разити – razić
разом – razem
раіти – raić, radzić, sugerować, stręczyć,
podpowiadać życzliwie o czymś do kupienia,
kimś do wzięcia itp
рай – raj
райбати, рейбати – prać na ręcznej pralce
(tarze)
райбачка, рейбачка – tara do prania ręcznego
райдуга – tęcza
райткы – bryczesy
рак – rak
раканя – rodzaj żaby (może ropucha)
рама – rama
рамач, рамак – deseczka z karbami i
rękojeścią służąca do prasowania bielizny
nawiniętej uprzednio na drewniany wałek
рамено – ramię
раменати/й – barczysty
рамкасте – posiadające rowki, karby
рампаве – chropawe, nierówne, np. krawędź
deski pokarbowana nożem
ранґа – ranga
ранени/й – ranny
ранити – ranić
ранишнє – poranne (np. mleko z porannego
udoju)
рано – rano
рапаве – chropawe
рапіти, храпіти – chrapać
рапкати, рапчати – głos żaby
рата – rata
ратиця – racica
ратувати – ratować
ратунок – ratunek
рахувати – liczyć, rachować
рахунок – rachunek
рация – racja, „о рацийо” wyraz zdziwienia
рачкувати – raczkować
рашпель – raszpel, tarnik
рвати – rwać
рджа, арджа – rdza
рджавіти, арджавіти – rdzewieć
рджок – ruda mysz polna
ребро – żebro
ревати – ryczeć, żart. nieładnie a głośno
śpiewać
реверенда – sutanna
ревіти, ревати – ryczeć
ревкати (ся) – bekać po obfitym posiłku
ревкнути – beknąć, odbić się głośno po posiłku
регіт – rżenie, lub rażący śmiech podobny do
rżenia
реготаня – rżenie
реготати (ся) – rżeć
реготати (ся) – śmiać się bardzo, głośno, albo
rażąco
реґрут – rekrut
реєстрация – rejestracja
реєструвати – rejestrować
рейбати, райбати – prać na tarze (ręcznej
pralce)
рейбачка, рейбачка – tara, pralka ręczna
Рейта – imię byka maści czerwonej, lub
czerwono brunatnej, gdzie indziej Барна
рекляма – reklama
реклямувати – reklamować
реку – mówię, powiadam – o słowa „речы”
ремес(ель)ник – rzemieślnik
ремесл’о – rzemiosło
ремін – rzemień, pas skórzany
ремінец – rzemyk łączący, pasek skórzany
ремінне – rzemienne
репчыти – kopać, ryć w ziemi potężnie
ретяз/ка – łańcu/ch, /szek
рецок – gat. Myszy polnej
реченец – termin od „речы”
речы – powiedzieć
решетити – przesiewać przez rzeszoto (rzadkie
sito)
решето – sito o dużych oczkach do zgrubnego
odsiewu
решта – reszta
ржджа, рджа – rdza
рік > рик
рін – nadbrzeżny pas trawy, podczas przyboru
zalewany wodą
рив, рів – rów
ривнаня, рівнаня – równanie
ривнати, рівнати – równać
ривне, рівне – równe
ривнина, рівнина – równina
ривнинне, рівнинне – równinne
ривно, рівно – równo
ривня, рівня – równość w znaczeniu statusu
społecznego
риг, ріг – róg
ригати – rzygać
ригач – grzyb trujący (prawd. borowik szatański)
риговины – wymiociny, rzygowiny
рид, рід – ród
риджав/а – coś b. rzadkie
риджавина – rzadzizna
ридити – mieć b. rzadki stolec (zwykle przy biegunce)
ридкє, рідкє – rzadkie
ридне, рідне – ojczyste
рижнити (ся), ріжнити (ся) – różnić się
рижниця, ріжниця – różnica
риз, різ – rzaz
риз, різ – ostra strona ostrza np. noża, kosy
ризанка, різанка – makaron robiony ręcznie
ризати, різати – rżnąć, ciąć
ризба, різба – rzeźba
ризбіня, різбіня – rzeźbienie
ризбити, різбити – rzeźbić
ризбяр, різбяр – rzeźbiarz
ризы – ornat
ризник, різник – rzeźnik
ризовины, різовины – trociny
рий, рій – rój
рик, рік – rok
рика, ріка – rzeka
риля, ріля – obszar ziemi uprawnej posiadany
przez pierwsze osadnicze rody, później rozdrabniany
na półówki, ćwiartki чверткы, ósemki осмины
prawdop. odpowiednik polskiego „łanu” (ok. 24
ha ) ?
рима – katar
римно > ривно – równo
рипа, ріпа – rzepa
рипіти, рипати – skrzypieć, też źle grać na skrzypcach
Риство, Різдво – Boże Narodzenie
рисьцяне, ріствяне – Bożonarodzeniowe
риц – tyłek, rzyć, zadek
рич – rzecz
рични/й – roczny
ричниця, річниця – rocznica
рично, річно – rocznie
рыба – ryba
рыбак – rybak
рыбар – rybak, lub hodowca ryb
рыбел/ь, /як, рыбник – rybołów, lub mewa
рыбє – rybie
рыбник – siatka na ryby
рыбячы – jak ryba (pływać np.)
рыґєль – rygiel
рыджык – rydz
рыж – ryż
рык – ryk
рыл’о – ryj
рынка – rodzaj naczynia
рынок – rynek
рынявец, рынявий – taki co ma strupy (?)
рыпати – kruszyć, obtłukiwać tynk, mur
рыпнути – rypnąć, upaść paskudnie
рысік – rysik
рыти – ryć
рыф, ряф – żelazna obręcz drewnianego koła od wozu
рыхтар – sołtys po południowej stronie Karpat
рыхтувати – szykować, przygotowywać
рычати – ryczeć (o krowie)
рычати – płakać głośno
рыяк – ryjek (np. u świni)
рыякы – hamulce u wozu
рйохканя – głos świni „chru, chru”
робівко – drążek w maselniczce > боденка
робітни/й – pracowity
робітни/й – roboczy (dzień)
робітник – robotnik, pracownik
робітниче – robotnicze
робити – robić
робота – robota
роботы зерняны – prace zbożowe
ровер – rower
рогате – rogate
рогач – rogacz
рогачка, корнута, рогуля – owca z rogami
рогы – rogi
роґаль – drąg jodłowy lub świerkowy, z
obciętymi na pół metra gałęziami, wbity w
ziemię, stanowiący
oś kopy siana na górskich łąkach
роґар – jodła rozczapierzona, na którą kładą siano lub koniczynę
роджени/й – rodzony
роджыня – rodzenie
родина – rodzina
родинити ся – poczuwać się do pokrewieństwa
poprzez okazywanie tego, odwiedziny, gościnę
родинне – rodzinne
родитель, родич – rodzic
родити – rodzić
родиче – rodzice
родове – rodowe
родове – podarki Rodziców Chrzestnych dla chrześniaka
рождество – narodzenie
рожно – вдіти черевікы на рожно założyć
lewy but na prawą nogę, a prawy na lewą
рожок – rożek
розберати – rozbierać
розбійник – rozbójnik
розбійництво – rozbójnictwo
розбісурманити ся – rozbisurmanić się
розбивати – rozbijać
розбите – rozbite
розбити – rozbić
розбырдати – rozpędzić złe myśli, rozweselić
„кусьцьок ся му розбырдже” pozbędzie się
choć na chwilę złych myśli
розболіти – rozboleć
розбудити – rozbudzić
розбурити – rozwalić
розвага – rozwaga
розвадити – rozczepić
розважаня – rozważanie
розважати – rozważać
розважыти – rozważyć
розважні – razważnie
розважни/й – rozważny
розвалене – rozwalone
розвалины – ruiny
розвалити – rozwalić
розвалькати – rozwałkować
розварити (ся) – rozgotować (się)
розвидняти ся – rozwidniać się
розвити – rozwinąć
розвитя – rozwinięcie
розвлечы – rozwlec
розвлікати – rozwlekać
розвора – część drewnianego wozu
розвязаня – rozwiązanie
розвязати – rozwiązać
розвязувати – rozwiązywać
розганяти – rozganiać
розганяти ся – rozpędzać się
розгартати – rozgarniać
розгін – rozpęd
розгынати – rozginać
розговядни/й – marnotrawny
розгойдати – rozkołysać
розгорити, розгоріти – rozgorzeć, rozpalić się bardzo
розгорнути – rozgarnąć
розграбати – rozgrabić (grabiami)
розгребати – rozgrzebać
розгребсти – rozgrzebać
розгривати – rozgrzewać
розгрити, розгріти – rozgrzać
розгришыня, розгрішыня – rozgrzeszenie
розгришыти, розгрішыти – rozgrzeszyć
розгуляти ся – rozhulać się, roztańczyć się
розґадати ся – rozgadać się
роздавати – rozdawać
роздвора > розвора
роздерати – rozdzierać
роздерте – rozdarte
роздерти – rozedrzeć
роздертя – rozdarcie, miejsce rozdarcia
Роздзіля – nazwa wsi
розділ' – rozdział
розділити – rozdzielić
роздільне – rozdzielne
розділяти – rozdzielać
роздір – rozdarcie, też część wozu > розвора ?
роздиганяти – rozpędzić
роздоптати – rozdeptać
роздумати ся – rozmyślić się
роздумувати – rozmyślać
розжаліня – rozżalenie
розжалити ся – rozżalić się
розжерти/й – rozżarty, rozeźlony, rozwścieczony
розжерти ся – rozeźlić się, też nabrać apetytu (zwierzę)
роззерати ся – rozglądać się
роззл’остити (ся) – rozzłościć (się)
розыйти ся – rozejść się
розкавальцювати – rozkawałkować
розказ – rozkaz
розказати – rozkazać
розказувати – rozkazywać
розквитати – rozkwitać
розквитнене, розквитл’е – rozkwitnięte
розквитнути – rozkwitnąć
розкішник – ktoś lubujący się w luksusie i rozkoszach życia
розкішниця – j.w o kobiecie
розкыпіти ся – rozgotować się
розкл’адати – rozkładać
розклеветати – rozgadać, wypaplać
розклепати – rozklepać
розклиіти – rozkleić
розкол’ысати – rozkołysać
розкол’отити – rozbełtać
розкотити – rozwinąć (uprzednio podwinięte rękawy, nogawki)
розкош – rozkosz
розкошне, розкішне – rozkoszne
розкошні – rozkosznie
розкравати – rozkrawać
розкрасти – rozkraść
розкраяти – rozkrajać
розкрыти – rozkryć
розкроіти – rozkroić
розкупити – rozkupić
розкупувати – rozkupywać
розл’ам – rozłam
розл’амати – rozłamać
розл’амувати – rozłamywać
розлетіти ся – rozlecieć się (np. stary but)
розлетіти ся – rozlecieć się, rozbiec (w różne strony)
розлізл’е – rozlazłe
розлізти ся – rozleźć się
розлінивити ся – rozleniwić się
розліпити – rozlepić
розл’ога – rozwidlenie
розл’ожысте – rozłożyste
розл’ожыти – rozłożyć
розл’ука – rozłąka
розл’учыти – rozłączyć
розляпати – rozpaplać
розляпкати – rozpłaszczyć klepiąc dłonią
розляпкати ся – rozklaskać się
розляти – rozlać
розмазати – rozmazać
розмазувати – rozmazywać
розмаіте – rozmaite
розмаіті – różnie, rozmaicie
розмайтина – różności, rozmaitość
розмакати – rozmakać
розмах – rozmach
розмахнути ся – zamachnąć się
розмінити – rozmienić
розмітувати – rozrzucać (np. obornik na polu)
розмішати – rozmieszać
розмил’увати (ся) – rozmiłować, rozkochać się
розмыти – rozmyć
розмнажати (ся) – rozmnażać (się)
розмножыти – rozmnożyć
розмова – rozmowa
розмокл’е, розмокнене – rozmokłe, rozmoknięte
розмокнене – rozmoknięte
розмокнути – rozmoknąć
розмолити ся – rozmodlić się
розморозити – rozmrozić
розморщыти – rozmarszczyć
розмочыти – rozmoczyć
розмякати – rozmiękać
розмякнене – rozmięknięte
розмякчати – rozmiękczać
рознести – roznieść, poroznosić
рознести – roznieść w wyniku np. wybuchu
розносити – roznosić
розобрати – rozebrać
розогнати – rozpędzić
розогнити, роз огнити – rozognić np. dyskusję
розогнути – rozgiąć
розогрити, розогріти – rozgrzać
розозрити ся, розозріти, ся – rozejrzeć,
rozglądnąć się
розоначыти – roz + cokolwiek > оначыти
розопяти – rozpiąć
розорвати – rozerwać
розосхл’е, розосхнене – rozeschnięte
розосхнути ся – rozeschnąć się
розохотити (ся) – rozochocić (się)
розпавузити – zdjąć > павуз
розпажерити – rozdrapać
розпаідити (ся) – wpaść we wściekłość
розпакувати – rozpakować
розпалене – rozpalone (np. policzki)
розпаліня – rozpalenie
розпалити – rozpalić
розпалька – podpałka
розпамятувати – rozpamiętywać
розпапрати – rozpaprać
розпасати – rozpasać, zdjąć pas (i ew. coś jeszcze)
розпач – rozpacz
розперати – rozpierać
розперати ся – rozpierać się
розперсток – coś (najcz. kawałek drewna)
wstawiony pomiędzy dwie części dla
zapobieżenia zejściu się ich np. w rozszczepione
drewno
розперти – rozeprzeć
розперхнути ся – rozfrunąć się, rozpierzchnąć się
розпечене – rozgrzane (np. żelazo do czerwoności)
розпечы – rozgrzać tak żeby piekło
розпещене – rozpieszczone (np. dziecko)
розпікати – rozgrzewać (tak żeby nie dało się dotknąć)
розпірдувати си – trudno przetłumaczalne
określenie kogoś kto nie mając odpowiedniej
pozycji społecznej np. w rodzinie próbuje
„rządzić”, domagać się czegoś, trochę zbliżone
do „kaprysić”, „grymasić”
розпірхати – rozpierzchać
розпивати – rozpijać
розпинати – rozpinać
розписати – rozpisać
розпити – rozpić
розпырснути ся – rozprysnąć się
розпыхати (ся) – rozpychać (się)
розпл’акати ся – rozpłakać się
розпл’атити ся – rozliczyć się, „rozpłacić”
розплести – rozpleść
розплітати – rozplatać
розпл’ывати ся – rozpływać się
розпл’ынути ся – rozpłynąć się
розплянтати – rozplątać
розплящыти – rozpłaszczyć
розп(н)яти – rozpiąć
розп(н)яти/й – rozpięty
розповідати – rozpowiadać
розповісти – rozpowiedzieć
розпожычати – rozpożyczać
розпознати – rozpoznać
розпорок – rozporek
розпороти – rozpruć
розпороти/й – rozpruty
розпоротя – rozprucie, miejsce rozprute
розпорошыти – „rozkurzyć”, rozproszyć
розпорювати – rozpruwać
розпоряджыня – rozporządzenie
розпорядити – rozporządzić
розпостерти – rozpostrzeć
розпочати – rozpocząć
розпочатя – rozpoczęcie
розпочнути – rozpocząć
розправа – rozprawa
розправити ся – rozprawić się
розпригати – rozprzęgać
розпристерти – rozprzestrzeć, rozłożyć
розпровадити – rozprowadzić
розпростити – wyprostować
розпрячы – rozprząc
розпудити (ся), розогнати (ся) – rozpędzić (się)
розпукл’и/й, розпукнени/й – ktoś z przepukliną
розпуста – rozpusta
розпустил’о на двори – odwilż
розпустити – rozpuścić np. włosy
розпустити дитину – o dziecku wychowanym
w przekonaniu, że wszystko mu się należy
розпустити (ся) – rozpuścić (się)
розпутати – rozpętać
розпучыти – rozgnieść, rozdusić
розпущати – rozpuszczać
розпяти – rozpiąć
розпятя – ukrzyżowanie, krucyfiks
розрада – pocieszenie kogoś, rozweselenie,
odwrócenie uwagi od zmartwienia, problemu
розрадити – pocieszyć, rozweselić
розрадувати (ся) – rozradować (się)
розридити, розрідити – rozrzedzić
розрижнити, розріжнити – rozróżnić
розриз, розріз – rozcięcie
розризати, розрізати – rozerżnąć, rozciąć
розрывати – rozrywać
розрывка – rozrywka
розрыти – rozryć
розрубати – rozrąbać
розрушати – rozruszać
розсада – rozsada
розсаджати – rozsadzać (rozsadę)
розсаджати – rozsadzać (od wewnątrz
розсадити – rozsadzić rośliny
розсадити – rozsadzić skały
розсердити (ся) – rozzłościć (się), rozsierdzić (się)
розсыпати – rozsypać
розсыпок – strata czegoś raczej w małej ilości
poprzez rozsypanie w innych regionach utrata bydła
розстегнути – rozpiąć
розсьцігати, розстігати – rozpinać
розстелити – rozścielić
розстрижыня – rozstrzygnięcie
розстричы – rozstrzyc (nożycami), lub rozstrzygnąć
розстроіти – rozstroić
розступити ся – rozstąpić się
розсудити – rozsądzić
розсудок – rozsądek
розсунути – rozsunąć
розтерти – rozetrzeć
розтігати – rozciągać
розтічкы – rozpłynięcie się strumyka, potoku
розтинати – rozcinać
розтокы – rozpłynięcie się rzeki na dwie
oddzielne, odpowiednik rozstajów w przypadku
drogi
Розтокы – nazwa wsi
розтопити – roztopić
розтопы – roztopy
розторгати – rozerwać
розточыти – roztoczyć, rozwinąć, rozmotać
розтратити – roztracić
розтрепати – rozbić, rozwalić z trzaskiem
розтрискати – roztrzaskać
розтрясти – roztrząść
розтрясувати – roztrząsać
розтягнути – rozciągnąć
розтяти – rozciąć
розтятя – rozcięcie
розум – rozum
розуміти – rozumieć
розумово – rozumowo
розумувати – rozumować
розфафрындити – rozerwać na strzępy, na frędzle
розфыркати – rozbełtać
розхапати – rozchapać
розходити – rozchodzić
розходити (ся) – rozchodzić (się)
розходити ся о дашто – rozchodzić się o coś
розчеперити (ся) – rozkraczyć się, rozstawić nogi szeroko
розчервеніти ся – rozczerwienić się
розчеревити, розчеревчыти – rozgnieść coś np. ślimaka w skorupie
розчынити – rozrobić mąkę (wodą, mlekiem)
do jakiegoś wypieku np. chleba, ciast
розчырити (ся) – rozgotować (się)
розшырити – rozszerzyć
розшыряти, розшырювати – rozszerzać
розшкєпити, розшкіпити > розщыпити
розшмарити – rozrzucić
розщыпити – rozszczepić
розъіздити ся – rozjeździć się
розъіхати ся – rozjechać się
розъяснити – rozjaśnić
роіти ся – roić się (o nowo oddzielonym roju pszczół)
рокыта – rokita, wierzba
рокытина – zarośla z rokity
рокувати – stawać na komisję poborowych do wojska
роля – rola
ронити – tracić
ропа – ropa naftowa
Ропа – nazwa wsi
Ропиця Руска – nazwa wsi
росил' – rosół
росити – rosić, wybielać płótno lniane na rosie
Росия – Rosja
Росиян – Rosjanin
рослина – roślina
рослинне – roślinne
роснути, рости – rosnąć
росоха – rozgałęziona, często sucha gałąź
росохате – mocno (czasem dziwnie) rozgałęzione
росохатча – suche porozwidlane gałęzie (?)
рости – rosnąć
ростина, рослина – roślina
рочынец – rocznica
рубаниско – las rąbany właśnie, lub zrąb
рубати – rąbać
рубач – rębacz, drwal
рубец – rąbek
рубити – tworzyć rąbek, zawijać
рубы – nica, „lewa” strona odzieży
рубнути – rąbnąć
руда – ruda
ружа – ruża
Ружа – imię żeńskie
Ружана – imię krowy barwy czerwonej
Ружыв/ий – imię byka maści czerwonej
ружове – rużowe
ружовіти – rużowieć
ружовити ся – rużowić się
руіна – ruina > розвалина
руйнувати – rujnować
рука – ręka
рукав – rękaw
рукавиця – rękawica
руковины – zaręczyny
руководити – kierować, dowodzić
рум – suche gałązki (łapki) jodłowe lub
świerkowe używane czasem jako ściółka
румеґати – przeżuwać
румо – rama obrazu, też okienna
румянец – rumieniec
румянок – rumianek
рунтувати – niszczyć
рунути – runąć
Русаля – Zielone Świątki
Русин – Rusin
Рускі – Ruski
рускі/й – ruski
Руснак – Rusin
Русначка – Rusinka
ручи/й – rączy
ручыці – kłonice (?)
ручыти – ręczyć
ручка – rączka
ручка – pióro wieczne
ручка – trzonek (zwykle drewniany) np. pilnika
ручка – rękojeść
ручне – ręczne
ручні – ręcznie
ручник – ręcznik
рушати – ruszać
рушыти – ruszyć
ряд – rząd
ряджыня – rządzenie
рядити – rządzić
рянда – płachta na trawę, szmata
ряса – ziarno na owsie (t.j. nie w kłosach)
рясны зерна – zboża mające ziarno w formie
рясы, czyli nie w kłosach lecz luźno w kształcie
kiści np. owies
ряф, рыфа – żelazna obręcz na kole od wozu, lub
beczce

Dodaj komentarz